Ngày nay, Lean được ứng dụng rộng rãi trong sản xuất, logistics, y tế, dịch vụ và quản trị doanh nghiệp. Nhưng ít ai biết rằng những tư tưởng nền tảng của Lean lại bắt đầu từ một chiếc máy dệt tại Nhật Bản, hơn một thế kỷ trước.
1. Khởi nguồn từ ngành dệt – Cuối thế kỷ XIX
Năm 1896, Sakichi Toyoda phát triển một chiếc máy dệt có cơ chế tự động dừng khi sợi bị đứt.
Thay vì để máy tiếp tục hoạt động và tạo ra hàng loạt sản phẩm lỗi, ông đưa khả năng phát hiện bất thường và dừng thiết bị vào ngay trong quá trình sản xuất.
Tư tưởng này trở thành nền tảng cho Jidoka, một trong hai trụ cột của Hệ thống sản xuất Toyota sau này.
2. Bước sang ngành ô tô
Kiichiro Toyoda, con trai của Sakichi, tiếp tục phát triển tư tưởng sản xuất hiệu quả khi xây dựng ngành ô tô Toyota.
Ông thúc đẩy nguyên tắc Just-in-Time (JIT): sản xuất và cung cấp những gì cần thiết, vào đúng thời điểm cần thiết, với số lượng cần thiết.
Đây là nền tảng quan trọng để hạn chế sản xuất dư thừa và tồn kho không cần thiết.
3. Toyota Production System
Trong bối cảnh nguồn lực còn hạn chế, Toyota cần một phương thức sản xuất có thể cạnh tranh với những nhà sản xuất ô tô lớn của Mỹ.
Taiichi Ohno cùng các cộng sự đã phát triển Hệ thống sản xuất Toyota (TPS), kết hợp Just-in-Time, Jidoka, quản lý dòng chảy và cải tiến liên tục.
Thay vì chỉ tập trung vào năng suất của từng máy móc, Toyota hướng đến tối ưu hiệu quả của toàn bộ quá trình sản xuất.

4. Lean xuất hiện
Điều thú vị là Toyota đã phát triển hệ thống sản xuất của mình trong nhiều thập kỷ trước khi thuật ngữ “Lean Production” ra đời.
Năm 1988, John Krafcik, một nhà nghiên cứu thuộc chương trình nghiên cứu ngành ô tô của MIT, sử dụng thuật ngữ này trong bài báo Triumph of the Lean Production System.
Đến năm 1990, cuốn sách The Machine That Changed the World của James Womack, Daniel Jones và Daniel Roos giúp Lean được biết đến rộng rãi trên thế giới.
Năm 1996, cuốn Lean Thinking tiếp tục hệ thống hóa năm nguyên tắc nền tảng, góp phần mở rộng Lean từ sản xuất sang quản trị doanh nghiệp.
Từ một cơ chế dừng máy dệt khi phát hiện lỗi, những tư tưởng nền tảng của Lean đã phát triển thành một phương thức quản trị được ứng dụng trên toàn thế giới.
Lịch sử Lean cho thấy những cải tiến quan trọng không nhất thiết bắt đầu từ công nghệ phức tạp, mà có thể xuất phát từ việc quan sát một vấn đề thực tế và tìm ra cách giải quyết tốt hơn.
Chủ đề:Lean



